ភ្នំពេញ៖ រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងពាណិជ្ជកម្ម លោកស្រី ចម និម្មល បានអំពាវនាដល់ប្រជាពលរដ្ឋ និងសាធារណជន សូមកុំមានការព្រួយបារម្ភចំពោះវិធានការដំឡើងពន្ធចំនួន ៤៩% របស់សហរដ្ឋអាម៉េរិក មកលើទំនិញកម្ពុជា ខណៈដែលរាជរដ្ឋាភិបាលកំពុងខិតខំប្រែងរកដំណោះស្រាយលើកិច្ចការងារនេះហើយ។
នៅក្នុងបទសម្ភាសជាមួយទូរទស្សជាតិនៃកម្ពុជានៅយប់ថ្ងៃទី ៣ខែមេសានេះ លោកស្រីរដ្ឋមន្ត្រី ចម និម្មល បានគូសបញ្ជាក់ថា ពន្ធគយនេះគឺជាផ្នែកមួយនៃគោលនយោបាយពាណិជ្ជកម្មដ៏ទូលំទូលាយរបស់សហរដ្ឋអាម៉េរិក សំដៅធ្វើឱ្យមានតុល្យភាពពាណិជ្ជកម្មរបស់ខ្លួនជាមួយប្រទេសនានានៅលើពិភពលោក មិនមែនសម្រាប់តែប្រទេសកម្ពុជាប៉ុណ្ណោះទេ។
លោកស្រីរដ្ឋមន្ត្រី បានមានប្រសាសន៍ថា រាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា ក្រោមការដឹកនាំរបស់សម្តេចបវរធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត នាយករដ្ឋមន្ត្រី បានដាក់ចេញវិធានការបន្ទាន់ ដោយណែនាំឲ្យក្រ សួង ស្ថាប័នពាក់ព័ន្ធ និងវិស័យឯកជន សហការសិក្សាលើបញ្ហានេះ និងបង្កើតការឆ្លើយតបជាយុទ្ធសាស្ត្រទាន់ពេលវេលា ក្នុងគោលបំណងពង្រឹងកិច្ចសហប្រត្តិការ និងជំរុញពាណិជ្ជកម្មជាមួយភាគីសហរដ្ឋអាម៉េរិក និងដៃគូពាណិជ្ជកម្មផ្សេងៗទៀត ស្របតាមច្បាប់របស់អង្គការពាណិជ្ជកម្មពិភពលោក (WTO) និងច្បាប់អន្តរជាតិ។
ជាមួយគ្នានេះលោកស្រីរដ្ឋមន្ត្រី ក៏បានកោតសរសើរចំពោះកម្មករ កម្មការិនីកម្ពុជា ដែលបានខិតខំក្នុងការបំពេញការងារបានយ៉ាងល្អ ក្នុងការបង្កើតស្នាដៃសម្រាប់គុណភាពផលិតផលរបស់ខ្លួន ដែលធ្វើឲ្យមានការបញ្ជាទិញច្រើនពីទីផ្សារក្រៅប្រទេស ក្នុងនោះរួមទាំងសហរដ្ឋអាម៉េរិកផងដែរ។
លោកស្រីរដ្ឋមន្ត្រី បានមានប្រសាសន៍ថា៖ “យើងសូមឱ្យប្រជាពលរដ្ឋជឿទុកចិត្តលើរាជរដ្ឋាភិបាល និងក្រសួងសេនាធិការរបស់យើង ដើម្បីការពារផលប្រយោជន៍ប្រជាពលរដ្ឋ និងកម្មក កម្មការិនីររបស់យើងនៅក្នុងឧស្សាហកម្មដ៏លេធ្លោនេះ”។
ជុំវិញហេតុផលថា កម្ពុជា បានកំណត់ពន្ធនាំចូលទំនិញពីសហរដ្ឋអាម៉េរិក រហូតដល់ ៩៧% ពីរដ្ឋបាលលោកប្រធានាធិបតី ដូណាល់ ត្រាំ ដើម្បីដាក់បន្ទុកដំឡើងពន្ធលើទំនិញកម្ពុជានោះ ត្រូវបានលោកស្រីរដ្ឋមន្ត្រី ចម និម្មល បានច្រានច្រោល និងចាត់ទុកថាពុំមានមូលដ្ឋានត្រឹមត្រូវ ខណៈដែលកម្ពុជា បានកំណត់ពន្ធលើទំនិញអាម៉េរិកត្រឹមតែ ២៩,៤%ប៉ុណ្ណោះ។ ជាងនេះទៅទៀត កម្ពុជា បានអនុវត្តការកំណត់ពន្ធគយទៅតាមក្របខណ្ឌច្បាប់របស់អង្គការពាណិជ្ជកម្មពិភពលោក ចន្លោះអត្រាពន្ធពី ០ដល់ ៣៥% ទៅលើសមាជិកទាំងអស់របស់អង្គការនេះ ក្នុងនោះរួមទាំងសហរដ្ឋអាម៉េរិកផងដែរ។
ទន្ទឹមនឹងនេះ លោកស្រីរដ្ឋមន្ត្រី ក៏បានគូសបញ្ជាក់ផងដែរថា អតិរេកពាណិជ្ជកម្មរបស់កម្ពុជា មិនមែនមានតែជាមួយសហរដ្ឋអាមេរិកនោះទេ។
នៅឆ្នាំ ២០២៤ កម្ពុជាបានកត់ត្រាអតិរេកពាណិជ្ជកម្មជាង ៣,៤៩ពាន់លានដុល្លារ ជាមួយសហភាពអឺរ៉ុប, ជាង ១ពាន់លានដុល្លារ ជាមួយកាណាដា ៩០០លានដុល្លារ ជាមួយចក្រភពអង់គ្លេស, ជាង ៦៥០លានដុល្លារ ជាមួយជប៉ុន និងជាង ៣៧០លានដុល្លារ ជាមួយអូស្ត្រាលី ប៉ុន្តែប្រទេសទាំងនេះ មិនបានដាក់ពន្ធសងសឹកលើទំនិញកម្ពុជានោះទេ។
ពាក់ព័ន្ធនឹងផលប៉ះពាល់វិញ លោកស្រីរដ្ឋមន្ត្រី បានពន្យល់ថា ថ្វីត្បិតតែការដាក់ពន្ធរបស់អាម៉េរិកនេះ នឹងបង្កផលប៉ះពាល់ដល់កម្ពុជា ពិសេសលើឧស្សាហកម្មវាយនភណ្ឌកាត់ដេរ សម្លៀកបំពាក់ ស្បែកជើង និងទំនិញធ្វើដំណើរ និងផលិតផលផ្សេងទៀតក៏ពិតមាន ប៉ុន្តែសហរដ្ឋអាមេរិកខ្លួនឯង គឺជាអ្នកប៉ះពាល់មុនគេ ព្រោះពលរដ្ឋអាម៉េរិកនឹងក្លាយជាអ្នករ៉ាប់រងលើបន្ទុកចំណាយខ្ពស់ទៅលើថ្លៃទំនិញដែលត្រូវដំឡើងពន្ធនេះ។ ទោះជាយ៉ាងណា លោកស្រី ចម និម្មល បានលើកឡើងថា រាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា នៅតែប្តេជ្ញាពង្រឹងទំនាក់ទំនងសេដ្ឋកិច្ចជាមួយសហរដ្ឋអាម៉េរិក ព្រមទាំងបន្តធ្វើពិពិធកម្មទីផ្សារនាំចេញជាមួយដៃគូពាណិជ្ជកម្មជុំវិញពិភពលោកផងដែរ។
យោងតាមទិន្នន័យពីក្រសួងពាណិជ្ជកម្មសហរដ្ឋអាម៉េរិក បានឲ្យដឹងថា ការនាំចេញរបស់កម្ពុជាទៅកាន់សហរដ្ឋអាម៉េរិក មានទំហំទឹកប្រាក់ជាង ១២ពាន់លានដុល្លារ ក្នុងឆ្នាំ២០២៤ ខណៈការនាំចូលរបស់កម្ពុជា ពីសហរដ្ឋអាម៉េរិកមកវិញ មានតម្លៃទឹកប្រាក់ជាង ៣០០លានដុល្លារប៉ុណ្ណោះ ក្នុងឆ្នាំ ២០២៤។
សូមជម្រាបថា កាលពីថ្ងៃទី ៣ខែមេសានេះ លោក ដូណាល់ ត្រាំ បានកំណត់ពន្ធគយសងសឹកលើប្រទេសជាង ១០០ នៅលើពិភពលោក ក្នុងនោះរួមមាន ពន្ធលើប្រទេសចិនមានចំនួន ៣៤% បន្ថែមពីលើពន្ធចាស់ ២០% នាំឱ្យពន្ធសរុបកើនឡើង ៥៤%, សហភាពអឺរ៉ុប ២០%, ជប៉ុន ២៤%, ឥណ្ឌា ២៦%, កូរ៉េខាងត្បូង ២៥%, តៃវ៉ាន់ ៣២%, បង់ក្លាដេស្ហ ៣៧%, ស្វីស ៣១%, អាហ្វ្រិកខាងត្បូង ៣០% និងប្រទេសជាច្រើនទៀត។ ដោយឡែក ប្រទេសក្នុងតំបន់អាស៊ាន រួមមាន វៀតណាម ៤៦%, កម្ពុជា ៤៩%, មីយ៉ាន់ម៉ា ៤៤%, ឥណ្ឌូណេស៊ី ៣២%, ប្រទេសថៃ ៣៦%, ម៉ាឡេស៊ី ២៤%, ហ្វីលីពីន ១៧%, សិង្ហបុរី ១០% និងឡាវ ៤៨%៕